Bademcik-geniz eti ameliyatları

Leyla

New member
Bademcik ve geniz etine yönelik cerrahi tedavi sonucu farklı durumlarda verilebilmektedir.

BADEMCİK AMELİYATI (TONSİLLEKTOMİ) GEREKTİREN DURUMLAR

  • yenidenlayan akut tonsillit (1 yılda, yedi yahut daha fazla,/ üst üste iki yıl yılda beş yahut beşden daha fazla, üst üste 3 yılda, yılda 3 defa yahut daha fazla atak olması)
  • yinelayan akut tonsillit ile birlikte
    • Kalp kapak hastalıkları
    • Ateşli havaleler
  • Kronik tonsillitte tedaviye karşılık vermeyen
    • Ağız kokusu
    • Dirençli boğaz ağrısı
    • Ağrılı boyun lenf bezi büyümesi
    • Tıbbi tedaviye karşılık vermeyen enfeksiyon taşıyıcılığı
  • Bademcik etrafı apse gelişmiş olması
  • Boğazda tıkanma yapan (obstrüktif ) büyümeler
  • Horlama ve kronik ağız teneffüsü
  • Obstrüktif (tıkayıcı) uyku apnesi sendromu
  • Adenoid ve tonsillerde büyüme ile birlikte
    • Akciğer tansiyon artışı hastalığı – Korpulmonale
    • Yeme kuvvetliğü
    • Konuşma bozuklukları
    • Gelişme geriliği
  • Çene kapanma (oklüzyon) bozukluğu oluşması
  • Yüz kemiklerinde (kraniofasial) gelişme bozuklukları
  • Tümör (malignansi) kuşkusu (asimetrik büyüme)
GENİZ ETİ AMELİYATI (ADENOİDEKTOMİ) GEREKTİREN DURUMLAR

  • Enfeksiyona bağlı niçinler;
    • Yılda 5 ve üzerinde antibiyotik tedavisi gerektiren geniz eti enfeksiyonu öyküsü
    • Tedaviye dirençli geniz eti iltihabı (adenoidit)
    • Orta kulak hastalıkları (Adenoid büyümesi ile birlikte ya da bariz büyüme olmadan)
      • Orta kulakta tedaviye karşılık vermeyen sıvı birikimi (Efüzyonlu kronik otitis media)
      • Sık orta kulak iltihabı
      • Kulak zarında delik olup akıntının kesilmediği hastalar
      • Tedaviye yanıt vermeyen kronik sinüzit
  • Tıkanma – Obstrüksiyona bağlı niçinler;
    • Çok horlama ve uykuda daima ağız teneffüsü
    • Obstrüktif apne sendromu
    • Adenoid hipertrofisi ile birlikte
      • Kronik akciğer hastalığı, gelişme geriliği, konuşma bozukluğu
      • Oklüzyon bozukluğu ve ağız teneffüsüne bağlı diş sorunları
      • Yüz kemiklerinde gelişme bozukluğu olarak sıralanabilir.
Bilhassa yenidenlayan enfeksiyonlara bağlı ameliyat sonucu verirken hastaların genel durumu, enfeksiyonların günlük hayatı, iş ve okul ömrünü etkileme derecesi, alerjinin varlığı, teşhisin konduğu mevsim üzere değişkenler de tesirli olmaktadır. Yaz mevsiminde bu enfeksiyonlar bariz olarak azalmakta olduğundan ilkbahar aylarında teşhis konulan hastalarda son bahara kadar beklemek bu süreçte beden savunma sistemini güçlendirecek aşı ve tedavilerin uygulanması, var ise alerjinin denetim altına alınması tercih edilebilir. Antibiyotik tedavisi her vakit ameliyat için bir alternatif olmakla birlikte sık antibiyotik kullanmasına bağlı direnç gelişimi mide bağırsak sistemi tesirleri, alerjik tepkiler dikkate alınmalıdır. Depo penisilin uygulaması ağrılı olması ve önemli alerji riski sebebi ile çoğunlukla tercih edilmemektedir.

Bademcik ameliyatı yılın herhangibir vaktinde yapılabilir. Değerli olan ameliyat planlanan çocukda yahut yetişkinde enfektif bir durumun olmamasıdır.Özellikle küçük çocuklarda bilhassa bademcik ameliyatları daha sonrasında çocuğun kâfi sıvı almamasına bağlı sorun yaşanabileceği göz önüne alınmalıdır. Orta kulakta sık yinelayan ya da tedavi ile geçmeyen sıvı birikimi sebebi ile ventilasyon tüpü takılmasına karar verilen çocuklarda bu ameliyat sırasında tıkayıcı tesir yapmasa da mevcut geniz etinin alınması enfeksiyon sıklığının azalmasında olumlu katkıda bulunmaktadır.

BADEMCİK AMELİYATI (TONSİLLEKTOMİ)
Bademciklerin bilhassa birinci 3 yaşta beden savunma sisteminin (immün sistem) gelişmesindeki katkıları göz önüne alınarak teneffüs yolunun tıkanmasına niye olacak seviyede büyüme olmadığı sürece cerrahinin geciktirilmesi ya da çok büyük bademciklerin radyo frekans ile küçültülmesi tercih edilebilir.

Ameliyat genel anestezi altında yapılmakta ve cerrahi 10-20 dakika civarında sürmektedir fakat hastanın anestezi için hazırlanması, ameliyat daha sonrası kanama denetimi ve anestezinin sonlandırılması evreleri ile bir arada toplam müddet 45-60 dakikayı bulmaktadır. Standart bademcik ameliyatlarında gerçekleşen ortalama kan kaybı göz önüne alınarak 10 Kg’ın altındaki çocuklarda bademcik ameliyatın yapılmaması önerilmektedir.

Bademcik ameliyatları sırasında tonsiller kapsülleri ile bir arada tam olarak çıkartılmaktadır. Birtakım hastalarda ameliyat daha sonrasında lisan kökündeki lenf dokusunun bademcik bölgesine yanlışsız büyüyerek bademciğin alt kutbunda lenf dokusu oluşumuna niye olabilmektedir. Bu doku kript içermediğinden kronik enfeksiyon odağı olma ihtimali düşüktür.

Bilhassa büyük boyuttaki bademciklerin alınmasını takiben yara uygunlaşmasını hızlandırmak ve ameliyat daha sonrası ağrıyı azaltmak hedefi ile yara bölgesi tabiatıyla eriyen dikişler kullanılarak küçültülebilir.

10 yaş altındaki hastalar hastane ortamında rahat edemedikleri ve mesken ortamında bulunmayı daha fazlaca tercih ettikleri için ekseriyetle ameliyat daha sonrası 2-3 saatlik müşahedesi takiben meskenlerine gönderilmektedirler. Hastaneye uzak arada oturan çocuk hastaların ve hayli küçük çocukların yanı sıra erişkin hastaların ve her yaş kümesi için ek patolojisi (şeker hastalığı, kalp hastalığı, havale, obstrüktif apne vb.) olan tüm hastaların ameliyat daha sonrası en az bir gün hastanede takibi yapılmalıdır.

Komplikasyonlar
Bademcik ameliyatına bağlı olarak bademcik etrafındaki damar ve hudutların travmaya uğraması, çene eklem travması, boyun omurlarında travma üzere hayli az komplikasyonlar tanımlanmış olmakla birlikte en sık karşılaşılan komplikasyon ameliyat daha sonrası kanamadır.

Kanama en sık birinci 24 saat ortasında görülmektedir. Öteki bir riskli devir ise ameliyat bölgesinde oluşan beyaz renkli düzgünleşme dokusunun döküldüğü 7-14. günlerdir. özetlemek gerekirsesı fazlaca sık karşılaşılmamakla bir arada ameliyattan daha sonra birinci 10 gün ortasında tonsillerin/geniz etinin alındığı bölgelerden kanama olabilir. Hastaların rastgele bir devirde kanama olması halinde ivedilikle hastaneye başvurmalarının gerektiği konusunda bilgilendirilmeleri değerlidir.

Pekala kanamayı nasıl anlarız? Ameliyat olan hastalar, ameliyattan daha sonra yüzükoyun yahut yan yatmalıdırlar. Şayet kanama olursa ağız köşesinden taze kırmızı renkli kan gelir. Bu durmda çabucak paniğe kapılmamak gerekir. Ağıza soğuk suyla/buzla gargara yaptırılır. Çabucak ameliyatı yapan Dr’la irtibata geçilir ve gerekirse hastanede yinedan bir muayene edilir.

Tonsillektomi daha sonrası kanamalarda kimi vakit hastanın anestezi altında kıymetlendirilmesi ve kanama odakları tespit edilerek kanamanın uygun prosedürle durdurulması gerebilir. bu türlü müdahale yapılan hastaların en az bir gün hastanede yatırılarak takip edilmeleri uygun olacaktır. Ayrıyeten ameliyatı takiben birinci 2 hafta beslenme tarafından kritiktir.

TONSİLLEKTOMİ daha sonraSI TEKLİFLER
Ameliyat daha sonrası birinci 2-3 günlük periyotta tükrükle karışık pembe renkli yavaşça kanama olabilir. Taze kırmızı kan yahut kanlı kusma olursa hekiminize haber veriniz.

AĞRI: Ameliyat daha sonrasında 2 hafta boyunca bir ölçü ağrı olması doğaldır. Genel olarak çocuklarda ağrı daha az ve kısa periyodik olup 3-4 gün ortasında besbelli olarak azalmaktadır.

Ağrı bilhassa yutkunma ve yutma sırasında olur ve kulağa vurabilir.

Ağrı şiddeti şahıstan bireye farklılık gösterebilir, ekseriyetle sıradan ağrı kesiciler kâfi olmaktadır fakat kimi şahıslarda daha kuvvetli ağrı kesici ilaçların kullanılması gerekebilir.

BESLENME BİLGİLERİ: Ameliyattan daha sonraki birinci 3-4 saatlik müddette hasta tam olarak anestezi tesirinden çıkmadığı için yemesi ve içmesi yasaktır. Ne vakit ağız yolu ile besin alacağınızı hemşireniz size bildirecektir.

Genel olarak bol bol soğuk su içilmeli, yumuşak, ılık ve tahriş etmeyen besinler alınmalıdır.

Ameliyat günü ve ameliyat daha sonrası 1. gün: Küçük ölçülerde lakin sık aralıklarla dondurma(sade), su, süt, meyva suları, komposto, şerbet, tanesiz çorba, buzlu çay, ayran

Ameliyat daha sonrası 2-3. günler: Ek olarak oda sıcaklığında yoğurt, nişasta peltesi, püre, makarna, puding üzere yumuşak besinler 4. Günden daha sonra: Tahriş edici ve sıcak olmamak kaydı ile olağan diyete başlanabilir, birinci 2 hafta ortasında batma ve tahriş etme riski olan ekmek kenarı, kraker, bisküvi stili besinler almayın.

Ameliyat daha sonrası 2 haftalık periyotta ağrı kesici ilaçların yardımı olmada besinleri rahat yutamayabilirsiniz.

Aklınızda bulunsun:

1.
Asitli eserlerden kaçınınız (Kolalı içecekler, portakal suyu, limon suyu vb.)
2. Pipet kullanmayınız
3. Bol sıvı alınız
4. Kırmızı ve kahverengi renkli besin ve içecekleri mümkün olduğunca almayınız (kanama ile karışabilir)
Acı ve baharatlı besinlerden kaçınınız

KONUŞMA: Ameliyat daha sonrası konuşmanızın genizden gelmesi olağandır ve bu durum 3 hafta kadar sürebilir. Bu sorun nadiren daha uzun sürmekte olup ekseriyetle tedaviye yanıt vermektedir. Sesin oluşumunda boğazdaki hava boşluğunun hacminin rolü vardır bu niçinle bademciklerinizin boyutu ile orantılı olarak ameliyat daha sonrası ses tonunuzda yavaşça bir değişiklik kalıcı olarak oluşabilir.

ATEŞ: Ameliyat daha sonrasında ateşinizin 0,5-1 derece artması olağandır. Daha yüksek ve uzun vadeli ateş çoklukla susuz kalmaktan kaynaklanır. Bol sıvı almanıza karşın ateşiniz yüksek seyrediyorsa hekiminizi arayınız.

NEFES KOKUSU: Ameliyat bölgesinde beyaz, kirli gri renkte bir zar oluşacaktır. Bu zar doğal güzelleşme sürecinin bir modülüdür ve ortalama 2 hafta ortasında kaybolur.

Az sıvı alan ve yetersiz beslenen şahıslarda daha sık olmak üzere nadiren ameliyat alanı iltihaplanabilir ve nefeste makus koku oluşabilir. Bu durumdan hekiminizi haberdar ediniz.

AMELİYAT daha sonraSI FAALİYETLER: Çocuklar ameliyat daha sonrası 2-3 gün meskende dinlenmelidirler. Ameliyattan 6-7 gün daha sonra okula dönebilirler. En az 14 gün spor faaliyetlerinde bulunmamalıdırlar.

Yetişkinler ameliyattan 7-10 gün daha sonra denetim muayenesini takiben çalışmaya başlayabilirler. İki hafta boyunca sportif ve yorucu faaliyetlerden kaçınmalıdırlar.

Ameliyat daha sonrası 3-4. günden itibaren birinci 15 gün ılık su ile olmak üzere banyo yapılabilir.

GENİZ ETİ AMELİYATI (ADENOİDEKTOMİ)
Geniz eti çoklukla 1 yaştan daha sonra büyümeye başlamakta ve 5-6 yaşlarından daha sonra giderek küçülerek 8-9 yaşlarından daha sonra birden fazla hastada muayenede izlenmemektedir. Bilhassa çocuğun kreşe ya da okula birinci başladığı senelerda sık sık üst teneffüs yolu enfeksiyonu geçirmesi kararında geniz eti de bu periyotlarda süratle büyümekte ve uykuda daha bariz olmak üzere burun tıkanıklığı, ağız açık ahenge, horlama ve bademciklerin de fazlaca büyük olduğu hastalarda daha sık olarak tıkayıcı uyku apnesine niye olabilmektedir.

Adenoid dokusu genizde enfeksiyon odağı olarak rol oynayarak östaki kanalı işlevlerinin etkilenmesi ile orta kulak sorunlarına ve sinüslerin olağan havalanmasını ve drenajını bozarak kronik sinüs enfeksiyonlarına yol açabilmektedir. Daima ağız teneffüsünün başka sakıncaları ise diş sıhhati ve yüz kemiklerinin gelişimi üstündeki olumsuz sonuçları ve yetersiz oksijen alımına bağlı olarak büyüme, gelişme ve zihinsel işlevler üstündeki negatif etkileridir.

Bademciklerden farklı olarak beden savunma sistemi gelişimi üzerinde bariz katkısı gösterilmemiş olan adenoid dokusunun büyümesini takiben enfeksiyonlara yönelik verilen tedavilere karşın burun teneffüsünün sağlanamadığı durumlarda yaşa bakılmaksızın alınması tercih edilmektedir. Kapsülsüz bir yapı olan geniz eti ameliyatta tam olarak alınamamakta her teknikte genizde bir ölçü doku kalmaktadır. Bu niçinle hayli küçük yaşlarda ameliyat edilen hastalarda az de olsa ilerleyen senelerda yeniden ameliyat gerekliliği olabilmektedir.

ADENOİDEKTOMİ daha sonraSI TEKLİFLER

Ameliyat daha sonrası birinci 2-3 günlük devirde tükürükle karışık pembe renkli yavaşça kanama olabilir. Taze kırmızı kan yahut kanlı kusma olursa hekiminize haber veriniz.

Tıpkı ameliyat sırasında kulak zarına tüp tatbiki ya da zarın çizilmesi (Parasentez) süreci yapılan hastalarda süreç yapılan kulaktan yavaşça kanlı ve az ölçüde akıntı birinci günlerde olabilir, bol bol, sarı yeşil renkte ya da uzun periyodik akıntı olursa hekiminize haber veriniz.

AĞRI: Ameliyat daha sonrasında kulağa vuran yavaşça ağrı olabilir. Çoklukla sıradan ağrı kesicilere cevep verir.

BESLENME BİLGİLERİ: Ameliyattan daha sonraki birinci 3-4 saatlik müddette hasta tam olarak anestezi tesirinden çıkmadığı için yemesi ve içmesi yasaktır. Ne vakit ağız yolu ile besin alacağınızı hemşireniz size bildirecektir.

Genel olarak bol bol soğuk su içilmeli, yumuşak ve tahriş etmeyen besinler alınmalıdır. Ameliyat günü ve ameliyat daha sonrası 1. gün: Oda sıcaklığında yoğurt, nişasta peltesi, püre, makarna, puding üzere yumuşak besinler tercih edilmelidir.

2. Günden daha sonra: Tahriş edici ve sıcak olmamak kaydı ile olağan diyete başlanabilir.

KONUŞMA: Ameliyat daha sonrası konuşmanın genizden gelmesi olağandır ve bu durum 3 hafta kadar sürebilir. Sesin oluşumunda genizdeki hava boşluğunun hacminin rolü vardır bu niçinle genizi dolduran adenoid dokusunun alınmasını takiben ses tonunda yavaşça bir değişiklik kalıcı olarak oluşabilir.

ATEŞ: Ameliyat daha sonrasında ateşin 0,5-1 derece artması olağandır. Daha yüksek ve uzun vadeli ateş çoklukla susuz kalmaktan kaynaklanır. Bol sıvı alımına karşın ateş yüksek seyrediyorsa hekiminizi arayınız.

NEFES KOKUSU: Az sıvı alan ve yetersiz beslenen şahıslarda daha sık olmak üzere nadiren ameliyat alanı iltihaplanabilir ve nefeste makûs koku oluşabilir. Bu durumdan hekiminizi haberdar ediniz.

AMELİYAT daha sonraSI FAALİYETLER: Çocuklar ameliyat daha sonrası 1-2 gün meskende dinlenmelidirler. Ameliyattan 4-5 gün daha sonra okula dönebilirler. En az 7 gün spor faaliyetlerinde bulunmamalıdırlar.

Ameliyat daha sonrası 3-4 gün banyo yapılmaması uygun olur. Takiben birinci 15 gün ılık su ile olmak üzere banyo yapılabilir. Birebir ameliyatta kulağa süreç yapılan hastaların banyolarda ve havuz ya da denize girerken süreç yapılan kulakların hekiminiz aksini söyleyene kadar sudan korunması gereklidir. Bu maksatla ortasına az ölçüde Vazelin sürülmüş bir pamuğun kulak kanalının girişine konulması çoklukla kâfi olur. Su teması haricindeki durumlarda kulak kanalının açık kalarak hava alması gerekmektedir. Alternatif kulağı sudan müdafaa formları için (hazır kulak tıkaçları vb.) hekiminize danışınız.
 
Üst